ئاكادېمىيە

«ئاق پاراخوت» ناملىق روماندىن تەسىراتلىرىم

Posted by: ئاكادېمىيە Posted date: سېنتەبىر 10, 2016 In: ئەدەبىيات گۈلزارى

ھەبىبۇللا ئابلىمىت (گېرمانىيە) يازغۇچى چىڭگىز ئايتماتوف (1928.12.12 - 2008.6.10) قىرغىز خەلقىنىڭ ئاتاقلىق يازغۇچىسى، داڭلىق ژۇرنالىست، تەرجىمان ۋە مەشھۇر سىياسەتچىسى ئىدى. چىڭگىز ئايتماتوف يالغۇز قىرغىز خەلقىنىڭلا ئەمەس، بەلكى ئۇ پۈتۈن تۈرك ۋە ئىسلام دۇنياسىنىڭ داڭلىق ئەدەبىياتچىسىدۇر. مەن بۇ مۆھتەرەم يازغۇچىنىڭ «ئاق پاراخوت» ناملىق رومانىنىڭ تۈركچە تەرجىمىسىنى ئوقۇپ چىقىپ، يازغۇچى چىڭگىز ئايتماتوۋنىڭ بىر ئ ...

«تۈركىي تىللار دىۋانى» دا مۇزىكا سەنئىتى

Posted by: ئاكادېمىيە Posted date: سېنتەبىر 09, 2016 In: مەدەنىيەت بوستانى

ئاپتۇرى: شوخ تېكىن ﺋﯘﻳﻐﯘرلارﻧﯩﯔ ﻧﺎﺧﺸﺎ – ﺋﯘﺳﺴﯘل ﺳﻪﻧﺌﯩﺘﻰ ۋە ﺋﻮﻳﯘن ﻣﻪدەﻧﯩﻴﯩﺘﻰ ﻧﺎﮬﺎﻳﯩﺘﻰ ﺋﯘزاق ﺗﺎرﯨﺨﻘﺎ ﺋﯩﮕﻪ. ﺗﺎرﯨﺨﯩﻲﻣﻪﻧﺒﻪﻟﻪرﮔﻪ ﻗﺎرﯨﻐﺎﻧﺪا، ﺗﯜرﻛﯩﻲ ﺧﻪﻟﻘﻠﻪر ﺋﻮۋﭼﯩﻠﯩﻖ ﺑﯩﻠﻪن ﺷﯘﻏﯘﻟلاﻧﻐﺎن ﺋﻪڭ ﻗﻪدﯨﻤﻜﻰ دەۋرﻟﻪردىلا ﺑﯩﺮەر ﺋﯩﺸﺘﯩﻦ ﻧﻪﺗﯩﺠﻪ –ﻣﯘۋەﭘﭙﻪﻗﯩﻴﻪت ﻗﺎزاﻧﻐﺎﻧﺪا، ﺧﻪﻳﺮﻟﯩﻚ ﻛﯜﻧﻠﻪردە ﻗﯧﺮى – ﻳﺎش، ﺋﻪر – ﺋﺎﻳﺎﻟلار ﺑﯩﺮ ﻳﻪرﮔﻪﺟﻪم ﺑﻮﻟﯘپ، ﻣﯘراﺳﯩﻢ ﺋﯚﺗﻜﯜزۈپ ﺗﻪﻧﺘﻪﻧﻪ ﻗﯩﻠﯩﺪﯨﻐﺎن ﺋﺎدەﺗﻨﯩﯔ ﺑﻮﻟﻐﺎﻧﻠﯩﻘﻰ ﻣﻪﻟﯘم. ﺋﯘﻳﻐﯘرلارﻧﯩﯔ ﻗﻪدﯨﻤﻜﻰ ﻗﻪﮬﺮﯨﻤﺎﻧﻠﯩﻖ داﺳﺘﺎﻧ ...

ئەرەب مەنبەلىرىدە تۈركلەر

Posted by: ئاكادېمىيە Posted date: سېنتەبىر 08, 2016 In: ئومۇمى, تارىختىن تامچە

تۈركلەرنىڭ يىلتىزى ۋە ئۇلارنىڭ ۋەتەنلىرى تۈركلەر ماۋەرائۇننەھرى ۋە بىز بۇگۇنكى كۈندە تۈركىستان دەپ ئاتاۋاتقان رايۇنلاردا ياشىغان ئىدى. ئۇلارنىڭ ياشىغان زىمىنى شەرىقتە جۇڭگۇنىڭ شىمالىي ۋە مۇڭغۇلىيە تۆپىلۈكىدىن غەرىپتىكى قەزۋىين دېڭىزىغا، شىمالدا سىبرىيە تۈزلەڭلىكىدىن جەنۇبى پارس ۋە ھىندى ئارالىغىچە سوزۇلغان ئىدى. بۇ چوڭ رايۇندا ھەرقايسى تۈرك قەببىللىرى ياشايتتى ۋە ئۇلار تۈركلەر دەپ تونۇلغان ئىدى. (1) بۇ قەبى ...

ھەقىقەت – شائېرنىڭ ئېتىقادى

Posted by: ئاكادېمىيە Posted date: سېنتەبىر 07, 2016 In: ئەدەبىيات گۈلزارى, داڭلىق كىشىلەر

شائىر مۇھەممەتئىمىن توختىنىياز (سۈزۈك) نىڭ ھاياتى ۋە ئەدەبىي ئىجادىيىتى توغرىسىدا ئومەر ئوسمان «شائىر» دىگەن بۇ نام قەدىمدىن بۇيان ۋەتەن ۋە مىللەت ئۈچۈن سۆيۈنۈش ۋە ئىپتىخاربولۇپ كەلگەن. ھەقىقەتەن «شائىر » دىگەن بۇ مۇقەددەس نامنى ئاڭلىغىنىمىزدا ، جېمىكى ئېغىرلىقنى كۆتۈرۈشكە قادىر زىمىندەك سالماقلىق، بۇلۇتلارنى ياغلىق قىلىپ يەلپۈتۈپ تۇرغان تاغلاردەك مەغرۇرلۇق، زىلال قەترىلىك بۇژغۇملارنى چاچرىتىپ ئويناقلاپ ئېق ...

لۇتپۇللا مۇتەللىپ قوللانغان ئىسىم ۋە تەخەللۇسلار

Posted by: ئاكادېمىيە Posted date: سېنتەبىر 07, 2016 In: داڭلىق كىشىلەر, مەدەنىيەت بوستانى

مۇھەممەتجان توختى (ئاقسۇ كەلپىن ناھىيە يۈرچى يېزا،يۈرچى ئوتتۇرا مەكتەپ ئوقۇتقۇچىسى ) ئوتيۈرەك شائىر ،ئىنقىلابىي جەڭچى ، ئۇيغۇر خەلقىنىڭ قەھرىمان ئوغلانى لۇتپۇللا مۇتەللىپ ئۆزىنىڭ قىسقىغىنا 23 يىللىق ھاياتىدا پەقەت تۇققۇز يىل ئەدەبىي ئىجادىيەت بىلەن شۇغۇللانغان بولسىمۇ ، ئاز بولمىغان قىممەتلىك ئەسەرلەرنى يىزىپ ، كېيىنكىلەرگە قالدۇرۇپ كەتتى . ئۇ ئاشۇ مىراسلىرى بىلەن ھازىرقى زامان ئەدەبىيەتىنىڭ ئاساسچىلىرىنىڭ ...